Wat staat er in de bruidsschat?

Het Rijk zorgt ervoor dat de rijksregels die onder de Omgevingswet komen te vervallen, automatisch deel uitmaken van het omgevingsplan of de waterschapsverordening. Deze regels worden ook wel de bruidsschat genoemd.

De bruidsschat: rijksregels naar gemeenten en waterschappen

Onder de Omgevingswet regelt het Rijk een aantal onderwerpen niet meer, zoals horeca of huishoudelijk afvalwater. De gemeenten hebben de keuze om die onderwerpen wel of niet te regelen. Maar het is eigenlijk onmogelijk dat alle gemeenten al deze onderwerpen op tijd in het omgevingsplan verwerken.

Daarom zorgt de rijksoverheid voor een pakket regels dat automatisch onderdeel van het omgevingsplan wordt. Deze regels worden de bruidsschat genoemd. Gemeenten krijgen door de bruidsschat de tijd om zelf een afweging te maken over onderwerpen die ze wel of niet willen regelen. In artikel 22.2 en artikel 22.14 van de Omgevingswet kunt u nalezen hoe dit precies geregeld wordt.

Deze animatie op Omgevingswetportaal.nl laat zien wat de bruidsschat is en wat het bevoegd gezag ermee kan.

Wat staat er in de bruidsschat?

Er zijn samengevat 4 soorten onderwerpen die worden opgenomen in de bruidsschat:

  • regels voor milieubelastende activiteiten waaronder horeca, recreatie en detailhandel
  • regels over lozingen
  • regels over de gevolgen van emissies van geluid, geur en trillingen door bedrijven
  • regels op het gebied van bouwen

Een belangrijk deel van deze huidige regels staat in het Activiteitenbesluit en de Activiteitenregeling. Andere bronnen zijn onder meer het Besluit lozen buiten inrichtingen, het Besluit lozing afvalwater huishoudens, de Woningwet en het Bouwbesluit.

Andere regels

Er zijn nog een paar andere regels dan algemene rijksregels over activiteiten waarvoor de bruidsschat het overgangsrecht vormt.

Voor gemeenten

Zo staan in de bruidsschat voor gemeenten nog:

  • aanvraagvereisten voor omgevingsvergunningen waarvoor de vergunningplicht op decentraal niveau is ingesteld
  • een aantal vergunningplichten voor milieubelastende activiteiten met bijbehorende aanvraagvereisten en beoordelingsregels
  • een vergunningplicht voor de bouwactiviteit voor een toets aan redelijke eisen van welstand

Voor waterschappen

Voor waterschappen staat in de bruidsschat nog:

  • de meldingsplicht voor vergunningvrije grondwateronttrekkingen
  • de beoordelingsregels voor omgevingsvergunningen voor wateractiviteiten die niet door het Rijk zijn ingesteld
  • de aanvraagvereisten voor dergelijke vergunningen

Overgangsfase 2021 tot 2029

Tijdens de overgangsfase van 2021 tot 2029 mogen gemeenten de algemene regels uit de bruidsschat intrekken en wijzigen wanneer ze willen. Zolang ze binnen de kaders van de Omgevingswet blijven. Het zijn namelijk onderwerpen waar de gemeente zelf over gaat. Daarnaast zullen nog niet alle regels in de bruidsschat helemaal voldoen aan de kaders van de Omgevingswet. Een voorbeeld zijn de instructieregels voor geluid in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Op verzoek van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) worden alle regels van de gemeentelijke bruidsschat in het tijdelijke deel van het omgevingsplan geplaatst.

De gemeente moet in ieder geval de regels uit de bruidsschat kritisch bekijken en als het nodig is moet de gemeente:

  • De regels laten voldoen aan de instructieregels van het Besluit kwaliteit leefomgeving.
  • Maatwerkvoorschriften opstellen voor bijzondere situaties.
    Denk bijvoorbeeld aan een enkel bedrijf dat niet op korte termijn kan voldoen aan de regels van de bruidsschat en waarvoor de gemeente maatwerkvoorschriften opstelt.
  • De regels aanpassen aan de specifieke situatie in de gemeente.
    Denk hierbij aan bepaalde bedrijfsterreinen binnen de gemeente waarvoor niet de regels van de bruidsschat maar andere regels moeten gelden.
  • De regels aanpassen aan nieuwe ontwikkelingen.
    Denk bijvoorbeeld aan ontwikkelingen in de stand der techniek of de toestand van het milieu.

Bruidsschat voor waterschappen

Ook waterschappen krijgen een bruidsschat. Die zal bestaan uit regels over lozingen waarvoor nu nog rijksregels gelden.

Geen bruidsschat voor provincies

Provincies streven ernaar hun omgevingsverordening af te hebben als de Omgevingswet in werking treedt en hebben dus geen bruidsschat nodig.